18.05.2011

Krakowskie Przedmieście 79 - dom handlowy Roeslerów i Hurtiga

Ta neorenesansowa kamienica wzniesiona została na działce pałacu Małachowskich przez kupców morawskich - Jana Michała Roeslera, Franciszka Leopolda Roeslera i Gaspara Hurtiga. Pierwotnie w tym miejscu stał dworek szachulcowy starosty warszawskiego Mikołaja Grzybowskiego, spalony w czasie najazdu Szwedów w 1656 roku. Kamienica stanęła dokładnie w miejscu dawnego dziedzińca, bramy wjazdowej i terenu po rozebranych skrzydłach znajdującego się obok pałacu. Obydwie budowle połączono dwiema dwupiętrowymi oficynami biegnącymi ukośnie. Projekt w duchu klasycyzmu opracował Szymon Bogumił Zug a wykonano go w latach 1784 – 85. Kamienica na parterze miała sklepy, których wystawy można było oglądać w pierwszych w Polsce witrynach sklepowych. Na wyższych kondygnacjach znajdowały się eleganckie apartamenty do wynajęcia.
W latach 1886 – 1888 przebito ulicę Miodową do Krakowskiego Przedmieścia. W tym celu wyburzono sąsiadujący z pałacem Dwór pod Gwiazdą oraz kamienice sąsiadujące z domem Roeslera i Hurtiga. Odsłonięte ściany pałacu oraz oficyny i kamienicy zyskały wtedy nowe elewacje zaprojektowane przez Józefa Hussa. Prawdopodobnie w tym samym czasie podwyższono południową oficynę do wysokości trzech pięter – i nadano własny adres – Nowo-Miodowa 2 (zmieniony potem na Miodowa 2). W 1913 w czasie remontu kamienicy, ówcześni właściciele (Łubieńscy) umieścili w wykutej na wysokości pierwszego piętra wnęce na narożniku Krakowskie Przedmieście-Miodowa obraz Matki Boskiej Częstochowskiej.

W czasie II wojny światowej kamienica została zburzona do wysokości pierwszego piętra. Po wojnie została odbudowana pod kierunkiem Zygmunta Stępińskiego, który wiernie odtworzył fasadę i północną oficynę. Prawa oficyna jeszcze w XIX wieku została podwyższona do trzeciego piętra, nadano jej osobny adres Nowo-Miodowa 2, wojna ją zrujnowała, a jej pozostałości rozebrano. Wówczas odsłonięto od Miodowej wschodnią fasadę pałacu Małachowskich.

Po 1945 na podstawie projektu Zygmunta Stępińskiego kamienicy i oficynie północnej przywrócono w zasadzie pierwotny wygląd. Zrezygnowano z narożnej półkolumny, jak również z wnęki z kapliczką. Witryny odbudowane zostały zgodnie ze stanem z XVIII wieku. Zdecydowano także o rozbiórce wypalonych murów oficyny południowej i odsłonięciu od ulicy Miodowej wschodniej fasady pałacu Małachowskich.

Dom Roeslerów widziany z Placu Zamkowego

1 komentarz:

  1. Ja się, oczywiście, nie znam, ale dla mnie ta dziura od Miodowej strasznie dziwnie wygląda.

    OdpowiedzUsuń